Σύριοι πρόσφυγες στην Ευρώπη: Ο νόμος δεν είναι με το μέρος τους.

Η Ευρώπη θα πρέπει να κάνει περισσότερα απο το να εξάγει όπλα στις εμπόλεμες ζώνες.

Περισσότεροι από 150 πρόσφυγες πολέμου, ηλικιωμένοι, γυναίκες και μωρά ανάμεσά τους, διαμαρτύρονται ειρηνικά απέναντι από το Ελληνικό κοινοβούλιο στην καρδιά της Αθήνας, από τις 19 Νοεμβρίου. Μερικοί από αυτούς βρίσκονται σε απεργία πείνας από την Δευτέρα και μερικοί έχουν νοσηλευτεί. Απαιτούν τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο από το ισοδύναμο του “ζωή, ελευθερία και αναζήτηση της ευτυχίας”, όπως έγραψε ο Tomas Jefferson στην Διακύρηξη της Ανεξαρτησίας των Η.Π.Α. Αλλά για να γίνει αυτό πράξη, πρέπει να αψηφίσουν νόμους που ισχύουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μέλος της οποίας είναι η Ελλάδα.

Οι πρόσφυγες, οι οποίοι έχουν φτιάξει και αφιερωμένη (στα αιτήματά τους) σελίδαστο Facebook, θέλουν να φύγουν από την Ελλάδα με νόμιμα ταξιδιωτικά έγγραφα. Θέλουν να αναζητήσουν την Ευτυχία σε άλλα Ευρωπαϊκά κράτη, εκεί όπου πιστεύουν πως οι συνθήκες θα είναι καλύτερες για αυτούς, σε σύγκριση με την χτυπημένη-από-την-κρίση χώρα στην οποία έχουν κολλήσει αυτή τη στιγμή, έχοντας γλιτώσει από τον πόλεμο και τους αδίστακτους διακινητές.

”Απαιτούμε να βρεί η Ελληνική κυβέρνηση μία λυση για τους Σύριους που βρίσκονται στην Ελλάδα”, γράφει ένα πλακάτ στα Αγγλικά, στην μικρή κατασκήνωση διαμαρτυρίας την οποία οι πρόσφυγες φροντίζουν να διατηρούν τακτοποιημένη. Πακέτα με φαγητό έχουν χωριστεί αλλά μένουν ανέγγιχτα. Μια νύχτα, μια άστεγη Ελληνίδα δεν μπορούσε να αντισταθεί στην επιθυμία να πάρει ένα μανταρίνι από μια ανοιχτή τσάντα και εξεπλάγην ευχάριστα όταν δεν αντέδρασε κανείς.

Περιορισμένοι από το Σύστημα του Δουβλίνου

Δυστυχώς, και παρά την καλήσυμπεριφορά των προσφύγων, οι Ελληνικές αρχές δεν μπορούν νομικά να χορηγήσουν στους διαδηλωτές το δικαίωμα να ταξιδεύουν ελέυθερα σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες και να αναζητούν εργασία ή να αιτούνται εκεί άσυλο. Η Ελλάδα δεσμεύεται από το λεγόμενο σύστημα του Δουβλίνου (το οποίο συμπεριλαμβάνει όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε. εξαιρουμένων της Κροατίας, μαζί με την Ισλανδία, το Λόχτενστάϊν, τη Νορβηγία και την Ελβετία) σύμφωνα με το οποίο οι πρόσφυγες που παίρνουν τον δρόμο για την Ευρώπη, πρέπει να αιτηθούν άσυλο κι έπειτα να παραμείνουν στην Ευρωπαϊκοί χώρα την οποία πρώτη προσέγγισαν. Η Ελλάδα και η Ιταλία φέρουν το κύριο βάρος αυτού του φορτίου.

Ενδιαφέρον είναι, πως οι Σύριοι απολαμβάνουν προνομιακής κατάστασης, σε σύγκριση με άλλους πρόσφυγες –εάν το να κατατάσσεσαι σε κατάσταση πρόσφυγα πολέμου μπορεί να λέγεται προνόμιο. Υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν Συριακό διαβατήριο ή ταυτότητα, ακόμα κι αν έχει παρέλθει η περίοδος ισχύος, μπορούν να αιτηθούν και να λάβουν πολιτικό άσυλο την ίδια μέρα. Δεν έχουν άλλοι αλλοδαποί υπήκοοι αυτό το δικαίωμα. Αν κάποιος πρόσφυγας έχει ένα συγγενή ο οποίος απολαμβάνει ασύλου σε κάποιο άλλο κράτος του συστήματος του Δουβλίνου, μπορεί να κάνει αίτηση επανασύνδεσης μαζί του. Αυτό θα χρειαστεί δύο με τρείς μήνες.

Αν κάποιος πρόσφυγας δεν έχει καθόλου έγγραφα, μπορεί να αιτηθεί ασύλου στην Ελλάδα, αλλά η διαδικασία θα διαρκέσει περισσότερο. Με το να αιτηθούν άσυλο σημαίνει πως οι διαδηλωτές θα έχουν πρόσβαση σε βοήθεια για τρόφιμα, στέγη και δημόσια ιατροφαρμακευτικήπερίθαλψη, όπως προσπάθησε να εξηγήσει ένας υπουργός της κυβέρνησης που τους συνάντησε την περασμένη εβδομάδα. Όσο για το δικαίωμα εργασίας, δυστυχώς θα βρίσκονται στην ίδια αβέβαια κατάσταση όπως οι περισσότεροι Έλληνες, οι οποίοι αντιμετωπίζουν την αυξανόμενη ανεργία.

Πράγματι, η Ελλάδα έχει δει την οικονομία της να χάνει το ένα τέταρτο των εσόδων της τα τελευταία έξι χρόνια. Την Περασμένη Πέμπτη, αν οι διασηλωτές κοιτούσαν προς την άλλη πλευρά της πλατείας Συντάγματος, θα έβλεπαν τα γραφεία του Υπ. Οικονομικών της Ελλάδας ακόμα φωτισμένα, μέσα στη νύχτα, καθώς οι ανώτεροι υπάλληλοι προετοιμάζονταν για σκληρές διαπραγματεύσεις με διεθνείς πιστωτές.

Ακόμα κι έτσι, είναι ενδιαφέρον να βλέπεις ομάδες άλλων διαδηλωτών να παρέχουν στήριξη. Για παράδειγμα, ανάμεσα στους πρώτους που βοήθησαν, φέρνοντας φαγητό, ρούχα και κουβέρτες, ήταν οι σχεδόν 600 καθαρίστριες του δημοσίου τομέα που απολύθηκαν εξαιτίας των μέτρων λιτότητας και που πραγματοποίησαν μια αλλη κατάληψη όχι μακριά από την πλατεία. Οι Σύριοι πρόσφυγες τα γνωρίζουν όλα αυτά και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο αρνούνται να κάνουν αίτηση για άσυλο.

Τι γίνεται με τους Παλαιστίνιους και τους Ιρακινούς;

Οι Σύριοι, δεν είναι, φυσικά, οι μόνοι αλλοδαποί που υποφέρουν. Οι Παλαιστίνιοι, οι οποίοι για τέσσερα χρόνια ζούσαν ως πρόσφυγες στην Συρία, έχουν δει τις ζωές τους για άλλη μια φορά να έρχονται τα πάνω κάτω. Και δεν είναι μόνο εκείνοι που ψάχνουν τρόπο να δραπετεύσουν από τον διαρκή πόνο της Δυτικής Όχθης και της Γάζας. Αυτό ήρθε πρόσφατα στο προσκήνιο με την ιστορία μιας νεαρής Παλαιστίνιας η οποία άφησε την Συρία για την Ευρώπη μαζί με τους γονείς της. Οι γονείς της πνίγηκαν στην θάλασσα όταν διακινητές βούλιαξαν την βάρκα τους. Περίπου 500 ψυχές χάθηκαν. Η Masa Dasaki επέζησε, για να αντιμετωπίσει ένα άλλο είδος δοκιμασίας, και τώρα ζει σε ένα ορφανοτροφείο στην Αθήνα και για την ώρα δεν μπορεί να επανασυνδεθεί με τον θείο της, ο οποίος πήρε άσυλο στην Σουηδία. Η κατάσταση χειροτέρευσε και για τους Ιρακινούς, επίσης.

Επιπλέον, η κατάσταση για όλους τους μετανάστες στην Ελλάδα, είναι απλά άσχημη. Ένα νέο ντοκυμαντέρ από τον διακεκριμένο κινηματογραφιστή Mahdi Fleifel απεικονίζει τη μια άποψη. Η άλλη άποψη είναι η  σοβαρή κατάσταση εκείνων των μεταναστών που κρατούνται σε στρατόπεδα κράτησης. Ούτε στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι ιδανικά. Εν τούτοις, χιλιάδες συνεχίζουν να έρχονται.

Φαίνεται πως οι Σύριοι διαδηλωτές απαιτούν το αδύνατο. Δεν έχουν τον νόμο με το μέρος τους. Όμως οι νόμοι αλλάζουν. Η Ευρώπη θα πρέπει να κάνει κάτι περισσότερο από το να εξάγει όπλα. Και χώρες όπως η Ελλάδα και η Ιταλία δεν πρέπει να γίνουν τόποι ανακύκλωσης για τους ναυαγημένους του κόσμου. Ακόμα και ο πάπας πρόσφατα παρότρυνε τους Ευρωπαίους ηγέτες να κάνουν περισσότερα για τους μετανάστες.Τι έχει μείνει, λοιπόν; Η θεϊκή παρέμβαση;

Άρθρο του Μενέλαου Τζαφαλιά για το Aljazeera, σε μετάφραση από τα Αγγλικά.